Trung Quốc đã hoàn thành cuộc điều tra dân số gần nhất vào tháng 12/2020. Theo kế hoạch ban đầu, dữ liệu sẽ được công bố vào đầu tháng 4 năm nay, nhưng đã bị trì hoãn nhiều lần. Có nghi vấn rằng Bắc Kinh “ngại” công bố vì muốn che giấu “những cái chết bất thường”.

Tờ “Financial Times” của Anh dẫn lời chuyên gia cho rằng Trung Quốc bị suy giảm dân số, và tổng dân số sẽ chỉ còn dưới 1,4 tỷ người, giảm so với mức hơn 1,4 tỷ người được ghi nhận vào năm 2019.

Đây là đợt thu hẹp đầu tiên kể từ năm 1949. Những người bất đồng chính kiến ​​ở nước ngoài tin rằng tính nhạy cảm của dữ liệu điều tra dân số có liên quan đến “những cái chết bất thường” của Trung Quốc, theo Reuters.

Tờ “Financial Times” hôm thứ Ba (27/4) trích dẫn một báo cáo nội bộ rằng dữ liệu điều tra dân số gần nhất cho thấy Trung Quốc có dân số dưới 1,4 tỷ người. Các số liệu được coi là “rất nhạy cảm”, vì vậy quan chức phải “rất thận trọng”, và nhiều cơ quan chính phủ phải đạt được sự đồng thuận về dữ liệu và ý nghĩa của nó trước khi có thể được công bố để tránh ảnh hưởng lớn đến đại cục.

Chuyên gia bình luận các vấn đề thời sự Hàn Võ ở New York cho biết, nhiều người tin rằng thông báo chính thức về cuộc điều tra dân số mới nhất bị hoãn lại là có liên quan đến “những cái chết bất thường” ở nước này.

Ông Hàn cho biết: Không muốn sinh con không phải là vấn đề ở Trung Quốc, mà là trên toàn thế giới, hiện nay những người trẻ hầu như đều không muốn sinh con. Đây là một xu hướng, nhưng điều thực sự khiến điều tra dân số bị che giấu là những cái chết bất thường.

Vào cuối năm 2019, dịch Covid-19 mới lần đầu tiên bùng phát ở Vũ Hán, Trung Quốc, sau đó quét qua các tỉnh và lây lan ra toàn thế giới. Số ca tử vong do dịch bệnh này ở Trung Quốc, đặc biệt là Vũ Hán, đã gây ra nhiều tranh cãi. Ông Hàn tin rằng các số liệu điều tra dân số có liên quan đến việc dân số bị thu hẹp sau đại dịch, và do đó đã trở thành một vấn đề chính trị nhạy cảm.

Chính sách kế hoạch hóa gia đình kéo dài hàng thập kỷ của Trung Quốc bắt đầu được nới lỏng vào năm 2015. Sau khi nới lỏng chính sách hai con, số trẻ sơ sinh ở Trung Quốc đã tăng vào năm 2016, nhưng sau đó đã giảm trong 3 năm liên tiếp. Một số nhà phân tích lo ngại rằng một khi dân số Trung Quốc giảm xuống dưới mốc 1,4 tỷ người, nước này có thể rơi vào một cuộc lao dốc “không thể đảo ngược”.

Mặc dù Chính phủ Trung Quốc đã dần nới lỏng chính sách kế hoạch hóa gia đình trong những năm gần đây, nhưng vẫn không thể đảo ngược được đà giảm của tỷ lệ sinh. Dân số Trung Quốc suy giảm sẽ không chỉ ảnh hưởng đến nền kinh tế và tiêu dùng của Trung Quốc, nó còn làm phát sinh một loạt vấn đề như dân số già.

Trước đó, Reuters đưa tin, tỷ lệ dân số Trung Quốc giảm có liên quan đến chi phí sinh hoạt cao và các cặp vợ chồng thành thị không muốn có con. Các nhà chức trách Trung Quốc phải thực hiện các biện pháp hữu hiệu để ngăn chặn dân số đặt chân lên một sườn dốc không thể đảo ngược và làm tổn hại đến sự phát triển kinh tế.

Trung Quốc đã tiến hành tổng điều tra dân số quốc gia 10 năm gần nhất, từ ngày 1 tháng 11 đến ngày 10 tháng 12 năm 2020. Vào thời điểm đó, Tân Hoa Xã đưa tin rằng dữ liệu điều tra dân số chính sẽ được công bố vào tháng 4 năm 2021. Kể từ ngày 15 tháng 3 năm nay, Lưu Ái Hoa, phát ngôn viên của Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc, cho biết cuộc điều tra dân số đã đạt đến giai đoạn cuối cùng của việc xem xét và tổng hợp dữ liệu và dự kiến ​​công bố vào đầu tháng Tư.

Tuy nhiên, vào ngày 16 tháng 4, bà Lưu lại nói rằng kết quả của cuộc tổng điều tra sẽ “cố gắng được công bố càng sớm càng tốt”. Lý do là cuộc tổng điều tra quốc gia lần thứ bảy được chuẩn bị khi đang trong giai đoạn công bố thông tin về cuộc tổng điều tra toàn quốc lần thứ 6. Trên cơ sở tăng cường phát hành nhiều thông tin chi tiết hơn, đồng thời tăng mạnh số lượng bản tin tổng điều tra, do đó khối lượng công việc tăng lên.

Theo thông báo của Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc vào tháng 1 năm ngoái, tổng dân số Trung Quốc năm 2019 đã vượt quá 1,4 tỷ người. Một khi số liệu dân số mới nhất của Trung Quốc không tăng mà giảm, đây sẽ là lần đầu tiên kể từ “giai đoạn 3 năm khó khăn” vào cuối những năm 1950 và đầu những năm 1960.